Search

Anotherverse

Get scienced!!!

Category

Health Science

Digestion : The fermentative process

Digestion: The Fermentative processes

Digestion is the physiochemical breakdown of food particles and molecules into subunits suitable for absorption in gastrointestinal tract especially in glandular stomach. But in case of herbivores the digestion is the fermentative process (anaerobic breakdown of food). The herbivores signify the ruminant animals and non ruminant animals. The non ruminants bear a glandular stomach whereas ruminants bear four chambered stomach viz. rumen, reticulum, omasum and abomasum. The rumen is largest stomach acts as a fermentative chamber and abomasums resembles glandular stomach of non ruminants. Continue reading “Digestion : The fermentative process”

Advertisements

अर्ग्यानिकका अर्ग्यानिक कुरा

(GMO, यसको वैज्ञानिक आधार, विदेश र नेपालमा रहेका नीतिनियमका व्यवस्था र यसैसँग जोडिएका अर्ग्यानिक खेती र कृषिप्रविधि सम्बन्धित लेखश्रृङ्खलामा दोस्रो भाग आज प्रकाशित गरिएको छ, बाँकी भागहरु क्रमश: प्रकाशित हुनेछन्, कृपया  लामो सास  लिएर बस्नुहोला।😏)

GMO, भ्रम र यथार्थ बारे लेखेपछि केही प्रतिक्रियाहरु आएका थिए। पहिले यिनीबारे छोटकरीमा प्रष्ट्याउन चाहन्छु।

१.पढेलेखेका मान्छेहरुमा पनि के भ्रम रहेछ भने ब्याक्टेरिया मार्फत बनाइएको GMO हानिकारक हुन्छ। ‘यसरी बनाइएको GMO के हो के हो, भर पर्न सकिन्छ र!’ भन्ने कुरा मुख्य थियो। मेरो विचारमा चाहिँ यो डर ‘ब्याक्टेरिया’ शब्द सुनेर आत्तिएकोले होला। नत्र, ब्याक्टेरिया हाम्रो मुखमा छन, पेटमा छन, हामीले खाने खानेकुरामा छन, सबैतिर छन। ब्याक्टेरिया हामीले खान्छौँ, उनीहरुले हाम्रो खाना खान्छन…. यो हाम्रो उत्पत्तिदेखि नै चल्दै आएको कुरा हो। त्यसमाथि कतिपय खानेकुरा त ब्याक्टेरिया प्रयोग गरेरै बनाउदछौँ (दही, गुन्द्रुक, आदि)। डर मात्र हो, मेरो विचारमा।

र अर्को कुरा, ब्याक्टेरिया प्रयोग गरेर GMO बनाइएको छ भने यो ब्याक्टेरिया उक्त GMO मा रहने हैन। ब्याक्टेरियाको काम त केवल हामीले घुसाउन चाहेको जीन कोषमा पुर्‍याउन हुलाकीको काम गर्न मात्र हो। यो काम गर्दा ब्याक्टेरियाकै जीन घुस्ने सम्भावना निकै कम हुन्छ। घुसे पनि जेनेटिक प्रविधि (markers) प्रयोग गरेर यिनलाई फाल्न (deselect) गर्न सकिन्छ।

अनि अर्को कुरा, GMO लाई ‘पास’ गराएर खेतसम्म पु-याउने बेलासम्ममा पचासौँ परीक्षणहरु गरेर, लाखौँ विरुवाहरु, करोडौँ बीऊहरु जाँचेर मात्र पठाइन्छ। त्यसैले खानेकुरा हाम्रो थालसम्म आइपुग्दा केही हानिकारक तत्व रहन्नन्। यसरी जाँच गर्दा मानवलाई मात्र पुग्ने हानि नभएर वातावरण (पानी, माटो, हावा) लाई पनि हानि पुग्छ-पुग्दैन, त्यो पनि जाँच हुन्छ। सबैलाई कुनै हानि नहुने पुष्टि पटकौँ पटक भइसकेपछि मात्र GMO लाई आधिकारिक रुपमा बजारतिर जान अनुमति दिइन्छ।

तर बुझाउँदा पनि मान्छेमा भ्रम र डर रहन्छ भने यिनीहरुलाई आफैँ बिस्तारै बुझ्न दिनुपर्छ। ☺

२.अचेल ब्याक्टेरिया प्रयोग नगरी GMO बनाउने प्रविधिहरु आइसकेका छन। सबैभन्दा सजिलो र प्रख्यात विधि चाहिँ CRISPR CAS9 भन्ने हो जसबाट क्रोमोजोमको चाहेको ठाउँमै आफ्नो रुचिको जीन घुसाउन सकिन्छ। अचेल त रैथाने जात या पुराना जातमा रहेका जीन, जो नयाँ उन्नत जातमा हुन्नन्, तिनलाई उन्नत जातमा घुसाउने हो भने यो विधिबाट बनेको GMO लाई GMO भन्ने कि नभन्ने भनेर नि बहस भइरहेछन। किनभने एकै species को जीनलाई पुरानो जातबाट नयाँ जातमा ब्याक्टेरियाविना नै सार्दा किन GMO भन्नु? यो बहस एकातिर छ, तर मेरो भनाइ के भने समयसँगै GMO बनाउने तरिका पनि परिष्कृत र सजिला हुँदै गएका छन।

अब यो भाग – २ मा अर्ग्यानिक खेतीबारे चर्चा गर्न चाहन्छु।

भाग-२ अर्ग्यानिक खेती

अर्ग्यानिक खेतीलाई लगभग GMO को विपरितमा राखेर हेर्ने, बुझ्ने गरिन्छ। यो ठीक हो हैन त भनेर खासै के भनिरहनु। तर जसरी अर्ग्यानिक खेतीलाई सेकेन्ड कमिङ अफ जिजस क्राइस्ट जसरी हेरिएको छ, त्यो चाहिँ कसरी बिलकुल गलत छ भनेर २-४ कुरा राख्न चाहन्छु।

केही भलाद्मीहरु उफ्रनुअघि नै यो भन्न चाहन्छु कि हो, मान्छेले कुनै विषादीरहित खानेकुरा खान खोज्दछ भने र किन्ने/पाउने सामर्थ्य राख्दछ भने त्यो उसको हक हो। भलै अरुका अगाडि धाक किन नलाओस्, खोजेको खानेकुरा पाउँछ भने त्यो राम्रो हो।

तर… Continue reading “अर्ग्यानिकका अर्ग्यानिक कुरा”

On Women’s health: An Anotherverse survey

When your bae acts like an angry bird or you have to care her like a child. Oops! It happened a man’s POV. What if you’re a nice lady in pressed office-suit reading this, don’t worry, we’ll try to cover most of the mishaps and maladies, pains and tragedies with piece of info and remedies.

Menstruation is  a biological process occurring at the regular interval of 28 days(+/- 7 days).  Every woman goes through menstruation from their puberty till their forties. Monthly, women not only go through bleeding but it brings problems like menstrual cramp, excessive bleeding, irregular bleeding among others. It’s like if your menstruation cycle occurs at normal interval and you don’t get any menstrual cramp then you must be very very lucky.

To get to know more about these menstruation problems, we did online survey among 55 ladies in July. Most of them were of age 21-35.

Age group of the population surveyed
Age group of the population surveyed

Continue reading “On Women’s health: An Anotherverse survey”

Nanotechnology- Human life and Possibilities

Nanotechnology is the engineering of molecularly precise structures and, ultimately, molecular machines, basically conducted at the nanoscale, which is about 1 to 100 nanometers. The prefix “nano-” refers to the scale of these constructions, meaning one billionth in science.  Nanomedicine is the application of nanotechnology to medicine. The ultimate tool of nanomedicine is the medical nanorobot—a robot the size of a bacterium, composed of molecule-size parts somewhat resembling macro scale gears, bearings, and ratchets. Medical nanorobotics holds the greatest promise for curing disease and extending life span.

Nanomedicines comparison.jpg         Continue reading “Nanotechnology- Human life and Possibilities”

थाइरोइड ग्रन्थि र हाइपोथाइरोइडिजम

आखिर के हुन् त ‘हर्मोन’?

‘Hormone’ (हर्मोन) भन्ने शब्द ग्रीकबाट आएको हो। यसको अर्थ ‘कामको लागि तयार गर्नु’ हो। यसबाट हामी ‘हर्मोन’हरुको महत्वको बारे अड्कल काट्न सक्छौ, जसले प्राणीलाई कामको लागि तयार गर्छन्। त्यसैले त मानिस के मानिस रहन्थ्यो यदि ‘हाड, मासु र हर्मोन नरहे’ पनि भन्ने गरिन्छ।

कसैलाई माया गर्नुहुन्छ? आफ्नो हर्मोन र मष्तिष्कका कोषिका लाई ‘धन्यवाद’ दिनुहोस्!  ‘Sex’ देखि शिशु जन्मने प्रक्रिया सम्म, बच्चाले खाने आमाको दुध देखि हुर्कने सम्म, भोक देखि भोजन सम्म, हाँसो देखि आँशु सम्म, रातको निद्रादेखि बिहान उठ्दा सम्म। ‘Stress’ भएको बेला  एकाथरी ‘हर्मोन’, नहुदा भने अर्काथरी। मुटु दौडाउनका लागि हर्मोन, खाना पचाउनका लागि हर्मोन! सोच्ने हो भने शरीरमा ‘हर्मोन’ यत्र, तत्र, सर्वत्र छ।

Thyroid (थाईरोइड) हर्मोन र हाइपोथाइरोइडिजम:

थाईरोइड ग्रन्थीले थाईरोइड हर्मोन बनाउँछ। थाईरोइड ग्रन्थी ‘पुतली’ आकारको हुन्छ र यो तल्लो घाटीको मध्य भागमा हुन्छ। सामान्य मानिसमा यो बाहिरबाट देखिन्न। बाहिरबाट हेर्दा देखिने गरी ठुलो भएमा यसलाई Goiter (गोइटर) वा गलगाँड भनिन्छ र यसो भएमा थाइरोइड ग्रन्थीमा केही समस्या छ भन्ने बुझिन्छ।

थाइरोइड ग्रन्थि (स्रोत www.medicinenet.com)
थाइरोइड ग्रन्थि
(स्रोत http://www.medicinenet.com)

के हो त हाइपोथाइरोइडिजम ?

‘हाईपो’ (hypo) अर्थात ‘सामान्य भन्दा कम’। त्यसैले हाइपोथाइरोइडिजम भन्नाले सामान्य अवस्थामा भन्दा थाईरोइड ग्रन्थिले कम काम गर्नु हो।

Iodine (आयोडिन) र थाईरोइड हर्मोन:

नुनमा हुने ‘आयोडिन’ को सहायताले यो ग्रन्थिले थाईरोइड हर्मोन बनाउँछ। तसर्थ आयोडिन पर्याप्त मात्रामा हुनु महत्वपूर्ण हुन्छ। समग्र बिश्वमा ‘आयोडिन’ को कमि हुनुलाई ‘हाईपोथाइरोइडिसम’ को प्रमुख कारण मानिन्छ।

थाईरोइड हर्मोन किन चाहिन्छ?

थाईरोइड हर्मोनले शरीरको सबैजसो कोषिकाहरुको ‘metabolism’ मा सहयोग पुर्याउछ। यो हर्मोनको साहयताले कोषहरुले ‘अक्सिजन’ (oxygen) को सदुपयोग (efficiently) गर्दछन्। यसबाहेक यसले मुटुको चाललाई सहयोग पुर्याउँछ, हाड-जोर्नीको विकाश, रगतमा ‘Cholesterol’ को मात्रालाई पनि कम गर्नमा मदत गर्छ।

यद्यपि यो बाच्नको लागि ‘अत्यावश्यक’ हर्मोन भने होइन। तर यदि  थाईरोइड हर्मोन गर्भावस्था रहेको बेला आमामा र जन्मिए पछि नवजात शिशुमा कमि हुने हो भने मस्तिष्कको विकाशमा धेरै असर गर्छ र जसका कारण बच्चामा गम्भिर मानसिक सुस्तता ‘severe mental retardation ‘ र होचो हुनसक्ने ‘dwarfism’ देखिन्छ।

Continue reading “थाइरोइड ग्रन्थि र हाइपोथाइरोइडिजम”

Blog at WordPress.com.

Up ↑